logo

Şahıs


Erhan Kırmızı
erhankirmizi@08olay.com

 

Şahıs kelimesi “ş-h-s” kökünden türemiştir ve fiil olarak kullanıldığında cümledeki yerine göre ve Arapça’daki fiil bablarına göre; “büyümek-irileşmek, yükselmek, bir yerden bir yere gitmek, kararsız olmak, dönmek, hedeften şaşmak, görünmek” gibi anlamlara gelir. İsim olarak şahıs gözle görülebilen maddi bir varlığı olan her türlü eşya anlamına gelse de hukuki manada “şahıs”, haklardan istifade edebilen, hak sahibi olabilen varlık demektir.[1]Hak sahibi varlık olmaya ise insanlar (hakiki şahıs) ve insan toplulukları ile mal toplulukları ehil olabilir. Hak sahibi olan insan topluluklarına ve mal topluluklarına hükmi şahsiyet denir. Hükm-i şahıs Türk Hukukunda “tüzelkişi” olarak ifade edilmektedir. “Tüzel” hukuki demektir. O halde “tüzel kişi”, “hukuki kişi” demektir. Hükm-i şahsın “manevi şahıs” ve bunun Osmanlıca terkib hali “şahs-ı manevi” gibi isimleri de vardır. Kişi topluluğu denince aklımıza dernek (cemiyet),mal topluluğu denince aklımıza vakıf gelmektedir.

Hükm-i şahıs (tüzelkişi) hukukun en önemli kavramlarından birisidir. Aynı zamanda hukukun dogmatik kavramlarından birisidir. Biyolojik anlamda kişi sadece insandır ve bu hayatın gerçeklerine uygundur. Fakat mal topluluğu olan vakıflar ve kişi topluluğu olan dernekler nasıl şahıs olabilir? Bunun mantıkla ilgisi yoktur, tamamen hukuki bir kavram ve hukuki bir kabuldür.

[1] GÖKMENOĞLU,Hüseyin Tekin,İslam’da Şahsiyet Hakları,Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, s.28, 1996, Ankara

Share
241 Kez Görüntülendi.
#

SENDE YORUM YAZ

8+2 = ?

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Devlet Millet Kaynaşması

    22 Mart 2019 Köşe Yazıları, Selim Çiftçi

    Kaç asırdan beri devletimiz ve milletimiz vardır çok şükür.Milletsiz devlet olmaz, devletsizde millet olmaz.Devleti ayakta tutan tek faktör insana hizmet faktörüdür. “İnsana hizmet et devlet yaşasın.”önemli sözü yerine oturmuştur. Devletler insanlığa ve kendi milletine anlamlı baktığı tarihlerde yükselmiştir.“Dere kenarında birisinin kuzusunu kurt kapsa İlahi adalet onu da benden sorar” zihniyeti.Müslüman olsun olmasın bütün mazlumlara kapısını kucağını açan zihniyetSon yüzyılda iniş yokuş tırmanan ülkemiz devlet millet barışına yönelik ...
  • Başkan Kocatepe’nin Projeleri Tam Not Aldı

    22 Mart 2019 Köşe Yazıları, Tolga Gül

    Geçtiğimiz günlerde yazdığım yazımda Artvin Belediye Başkanı ve Cumhur İttifakı’nın AK Partili Belediye Başkan adayı Mehmet Kocatepe’nin projelerini tanıtacağı toplantıyı büyük bir merakla açıklamasını beklediğimi ifade etmiştim. Başkan Kocatepe’nin proje tanıtım toplantısını takip ettiğim gibi, projelerini tanıttığı kitapçığı da detaylıca inceledim. Açık söylemek gerekirse Artvin’deki belediye başkan adayları arasında özellikle ittifak adayları arasındaki mukayese de kesinlikle Başkan Kocatepe, proje bazında 2-0 öne geçmiş durumda. Daha öncek...
  • Artvin’de Milliyetçi Oylar MHP’de Mündemiçtir

    21 Mart 2019 Köşe Yazıları, Taha İbrahimoğlu

    Bu sefer ki belediye seçiminin kaderini Artvin’de milliyetçi tutumu benimseyen vatandaşların oyları belirleyecek gibi. 2014 seçimlerinde kendi tabanını yansıtan doğru bir adayla yola çıkan MHP milliyetçi oyları bünyesinde tutarak, son yıllardaki en yüksek oy oranını yakalamıştı. Milliyetçi oyların MHP’de kalması sonucu, AK Parti ile CHP yarışta baş başa kalmış ve Mehmet KOCATEPE’nin farkı ile AK Parti seçimi rahat kazanmıştı. 5 yılda çok şey değişti. MHP’nin içinden yeni bir parti çıkmış ve son genel seçimlerde milliyetçi oylar ikiye bölün...
  • 3 Dönem Başkanlık Yapan Demir, Ardanuç’a Dördüncü Dönemde Ne Verebilir?

    21 Mart 2019 Köşe Yazıları, Tolga Gül

    Yerel seçim gündem yorumlarımıza devam edelim. Bugün ki gündem konum Ardanuç. Ardanuç ilçesine beş yıl önce yerel seçim öncesinde gittiğimde ilçede görüştüğüm insanlara sürekli olarak sorduğum soru şu idi: 2 Dönem belediye başkanlığı yapmış bir ismin yaptığı hizmetleri beğeniyorsanız oy verirsiniz. Beğenmiyorsanız da vermezsiniz. 2 Dönem başkanlık yapmış bir kişiye siyasi sebeplerle oy verilmez. Memnun iseniz oyunuzu verirsiniz. Memnun olmayıp sırf siyasi sebeplerle oy veriyor iseniz o vakit ilçenize dair eleştiride bulunma hakkınız bulunmaz. ...