logo

reklam

Merdi Kıpti Şecaat Arzederken Sirkatin Söyler


Erhan Kırmızı
erhankirmizi@08olay.com

 

Çingenenin merdi, kendini överken hırsızlığını söyler başka bir deyişle Mert Çingene hırsızlığıyla övünür, demektir.[1] Çingene erkeği yiğitliğini anlatırken hırsızlığını söyler. [2]

Aslında sözün aslı ”Şecaat arz ederken merdikıpti sirkatin söyler.”dir. [3]

“Şecaat arzederken merd-i kıbtî sirkatin söyler” sözünün geçtiği ve Koca Mehmed Ragıp Paşa’ya ait olan beyit aşağıdaki gibidir:

“Miyân-ı güft ü gûda bed-meniş îhâm eder kubhun

Şecâ’at arz ederken Merd-i Kıbtî sirkatin söyler[4] 

18.yüzyıl Osmanlı sadrazamlarından Koca Mehmet Ragıp Paşa‘nın gazelinde yer alan bu mısra-i berceste, Mısır Beylerbeyliği sırasındaki tecrübelerini yansıtır. [5]

Merdi Mert olanı demektir. Kıpti Mısırlı olarak yaygın anlamıdır ama tali anlamı Çingene demektir. Burada ise Çingene anlamında kullanılmıştır. Birleşik olarak Çingene’nin Mert olanı (Mert Çingene) diye başlayan bir cümleye sahip oluruz. Şecaat ise bildiğiniz gibi yiğitlik, yüreklilik, kahramanlık anlamlarındadır. Sirkatin ise sirkat ten gelmedir sirkat ise hırsızlık çalma anlamındadır. O zaman bu sözcük ” Çingene’nin merdi yiğitliğini anlatırken hırsızlığını söyler.” Ya da ”Çingene’nin harbisi yiğitliğini anlatırken hırsızlığını söyler.” gibi tercüme edebiliriz

“Hem kel hem fodul” un bir değişik söylem biçimidir. Aslında bilgisiz bir ”hiç” olduğunu kendi kendine itiraf etmesidir. Bunu TV ekranından yapar, yazılarıyla yapar, söyleşisiyle yapar, basın açıklamasıyla yapar, söylevi ile yapar, yapar da yapar[6]

[1] https://eksisozluk.com/secaat-arz-ederken-merd-i-kipti-sirkatin-soyler–1975939

[2] https://www.dunyabayrak.com.tr/koca-ragip-pasa/

[3] http://www.academia.edu/8819920/merd_i_kipti

[4] http://www.fibiler.com/Toplum-ve-Kultur_Sosyal-Bilimler_Dil_Diller_Ural-Altay-Dilleri_Turkce_Turkiye-Turkcesi_Ozdeyisler-Ozlu-Sozler_Secaat-Arz-Ederken-Sirkatin-Soylemek_Kategori_530

[5] http://www.malumatfurus.org/secaat-arz-ederken-merd-i-kibti-sirkatin-soyler-misrasini-atasozu-sanan-kose-yazarlari/

[6] http://www.academia.edu/8819920/merd_i_kipti

Share
136 Kez Görüntülendi.
#

SENDE YORUM YAZ

4+8 = ?

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Kişi Başına Düşen Milli Gelir Nasıl Dağıtılır?

    15 Aralık 2017 Erhan Kırmızı, Köşe Yazıları

      Kişi başına düşen milli geliri hep duyarız da nasıl dağıtıldığını şimdiye kadar hiç duymadık. Eğer Kişi başına düşen milli gelir varsa bunun dağıtılması gerekir değil mi? Eğer dağıtılmayacaksa kişi başına düşen milli gelir kavramı niçin kullanılıyor? Kişi başına düşen milli geliri dağıtmanın nasıl dağıtılacağı ile ilgili basit bir yöntem var. Devlet re’sen (kendiliğinden) herkes için bankamatik işlevi de gören kimlik kartları çıkarır, bunları vatandaşlarımızın adresine gönderir. Sonra TC kimlik numaraları hesap numarası olara...
  • Taşeronlara Kadro Meselesinde Özelleştirme-Devletleşme Kararsızlığı

    14 Aralık 2017 Köşe Yazıları, Tolga Gül

    Son iki yazımda gündeme getirdiğim taşeronlara kadro mevzuunda her gün yeni gelişmeler ve açıklamalar gündeme gelirken belli olan tek bir şey var ki hükümetin bu konuda kafasının karışık olduğu. Evet, bir çalışma var ancak bu çalışma sonrasında verilecek olan kararların devletin işleyişi, ekonomisi, sosyal politikaları ve ekonomik sistemleri üzerinde ciddi etkileri olacak. Konuya sadece basitçe taşeronlara kadro verilecek şekliyle bakmak yeterli değil. Bu kadro verilebilir ancak kadronun verilmesinin ardından ortaya çıkacak sonuçlar acaba ülkem...
  • Taşeron işçileri insan onuruna aykırı kötü şartlarda çalıştırılıyorlar.

    14 Aralık 2017 Erhan Kırmızı, Köşe Yazıları

      Taşeron işçileri düşük ücretle çalıştırılan işçilerdir. Aylarca ücret alamadıkları zamanlar olur. Tazminat ödemeden işten çok kolay çıkarılabilirler. Sendikalı olmalarına izin verilmez. İşçi haklarını hararetle savunan sendikalar bile taşeronların sorunlarını hiç görmezler. Kadrolu işçiler tarafından bile dışlanırlar. Hani hak aramak için Ankara’ya eylemlere gidip halay çeken sendikalı işçiler var ya, taşeron işçilerinin durumu onların hiç birisinin umrunda değildir. Taşeron işçileri görev tanımı dışındaki işlerde...
  • Taşeron

    14 Aralık 2017 Erhan Kırmızı, Köşe Yazıları

      Taşeron bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işverendir. Fransızca’daki "tacheron" kelimesinden gelir. Fransızca tacheron "başkasına ait yükümlülüğü ücret karşılığında üstlenen kimse, iş yüklenen kimse" sözcüğünden alıntıdır. Büyük bir işin yalnız kendi uğraşı alanına gi...