logo

Damat


Erhan Kırmızı
erhankirmizi@08olay.com

 

“İyi damat; kazanılmış bir erkek evlattır. Kötü damat ise kaybedilmiş bir kız çocuğudur.” Hz. Ali (R.A.)

Damat kelimesinin birçok anlamı var;

1.Evlenmekte olan bir erkeğe, evlenme töreni sırasında verilen ad, güveyi.

2.Bir kızın ailesinden olan büyüklere göre kızın kocası, güveyi.

3.Padişah soyundan kız almış olan kimse.[1]

Günümüzde damat kavramı anne ve babalar ile aile için, evlenmiş kızlarının eşini ifade eder. Damat kelimesi bazı yörelerde de güvey olarak kullanılmaktadır. Damat tabirinin kökeni Osmanlı İmparatorluğuna kadar dayanmaktadır. Ancak bir farkla; çünkü damat kelimesi Osmanlı hanedanında çok büyük kıdemler ifade etmektedir. Yani kelimenin çıkış kökeni, hanedandan bir kızla evlenen erkeklere verilen bir ünvana dayanmaktadır.[2]

Damat kelimesi dilimize, Osmanlı döneminde Farsça’dan geçmiştir. İran kökenli bir kelime olup, damattan önce kullanılan güvey kelimesinin kullanımını azaltmıştır.[3]

Osmanlı İmparatorluğunda, padişahların kızları, kızkardeşleri veya kardeş kızlarıyla evlenerek Osmanlı hanedanıyla yakınlık kuran erkekler “damat paşa” adıyla anılırdı. Damat paşalara önceleri “güvey” 16. yüzyıl`da “damat”, daha sonra “damad-ı hazreti şehriyarî” veya “damad-ı hazreti padişahî`” dendi. Padişah ablasıyla kayseri escort bayan evlenen damatlara da “enişte”` denirdi. Saraya damat seçilirken yaş, rütbe veya soyluluğa bakılmaz, daha çok adayın gelecekteki mevkii dikkate alınırdı.[4]

[1] http://www.sozlukanlamine.com/damat-58111

[2] http://www.estanbul.com/portal/damadin-tarihcesi/

[3] https://davetshop.com/blog/damat-kelimesinin-kokeni/

[4] http://www.turkcebilgi.com/damat

 

Share
484 Kez Görüntülendi.
#

SENDE YORUM YAZ

9+10 = ?

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • İslam Toplumunda Şerait-i Sulhiye (Toplumsal Barış Şartları)

    29 Haziran 2019 Erhan Kırmızı, Köşe Yazıları

    İslam toplumunda sulh şartları yani toplumsal barışın sağlanmasının şartları, zekatın farz kılınması, faizin haram kılınması ve faizsiz borç vermenin teşvik edilmesidir. Kapitalizmi ise ayakta tutan faizdir. Faizin kaldırılması ile  kapitalist sistem de çökecektir. Bu söylediklerimiz Risale-i Nur Külliyatında şu veciz cümle ile ifade edilmektedir; “Vücub-u zekât ve hurmet-i ribâ, karz-ı hasen şerâit-i sulhiyedir. Şu ribâ taşını altından çeksen, şu zâlim medeniyet kasrı çökecektir.” Vücub-u zekât: Zekatın farz olması Hurmet-i ribâ: Faiz yasa...
  • Çeleng

    25 Haziran 2019 Erhan Kırmızı, Köşe Yazıları

    Farsça çēlān چيلان  "demirden yapılan her türlü alet ve edevat" sözcüğü ile eş kökenli olabilir; ancak bu kesin değildir. Farsça sözcük Farsça çiling veya çiring چلنگ/چرنگ  "demirin demire çarpma sesi" sözcüğünden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir. Türkçe çalmak/çelmek (demir dövmek) fiilinden türemiş, ya da Türkçe kökenli olup Farsça üzerinden geri-alıntılanmış olması mümkündür. Eskiden kadınların süs için başlarına taktıkları mücevher veya madenlerden yapılmış sorguç. Halka şeklinde çiçek veya yapraklı dal demeti. Çelenk, aslınd...
  • Sultan İbrahim Deli miydi?

    24 Haziran 2019 Erhan Kırmızı, Köşe Yazıları

    Meşrutiyet devrinden (1908) sonra Osmanlı tarihi üzerine yazıp çizenler Sultan İbrahim’e bir “deli” sıfatı takmışlardır ki, bugün tereddütsüz, büyük iftiradır diyebiliriz. Tarihçiler, Padişah’ın buhranlı bir hayat geçirdiğinde hemfikirdir. I. Mustafa’ya söylenen, hafif akıllılık gibi tabirler, bu Sultan hakkında kullanılmamıştır. Güvenilir Osmanlı kaynaklarında şahsına yönelik “deli” nitelemesi zikredilmemiştir. 20. yüzyıl başlarında, özellikle Cumhuriyet Dönemi’nde kaleme alınan bazı kaynaklarda, Osmanlı düşmanlığının tesiriyle bu lakap kast...
  • Keltler

    23 Haziran 2019 Erhan Kırmızı, Köşe Yazıları

    Kelt kelimesi ilk kez Yunanlı tarihçi Hecataeus tarafından M.Ö. 517 yılında yunan mitolojilerinde geçmektedir. Kelt kelimesi; cesur, savaşçı, erdemli anlamına gelmektedir.  “Keltler” hem antik hem de modern zamanlarda gelişim göstermiş bir halk olarak bilinmektedir. Keltler, etnik bir grup olmaktan çok, ortak bir yaşam biçimini paylaşan insanlardı. M.Ö 2000 yıllarında Keltler, anavatanları olan Orta Avrupadan göç etmişlerdir. Çoğu İspanya,Galya ve Britanya adalarına yerleşmiştir. Kanıtların gösterdiği üzere Keltler Avrupa kıtası üzerinde ...