logo

ÇAYKUR Ve Birçok Kuruluş Varlık Fonu’na Devredildi

Türkiye Varlık Fonu’na devirler devam ediyor. Özelleştirme Yüksek Kurulu bugün, THY’nin yüzde 49,12, Halkbank’ın yüzde 51,11 ve Türk Telekom’un yüzde 6,68 hissesinin Varlık Fonu’na devrine karar verdi. Varlık Fonu’na devir edilen şirketler arasında ilimiz Artvin’i çok yakından ilgilendiren bir şirket var. Bu şirketin adı Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü. ÇAYKUR’un da aralarında bulunduğu şirketlerin Varlık Fonu’na devir edilmesinin ardından şimdi tüm Türkiye’de olduğu gibi Artvin’de de gerek Varlık Fonu gerekse de bu fona devredilme olayını merak ediyor. İşte tüm merak edilenler ile Varlık Fonu ve fona devir edilme meselesinin ayrıntıları.

Dün gün fona devrolan BİST, BOTAŞ, Ziraat Bankası’nın ardından bugün de Türk Hava Yolları ve Halkbank Türkiye Varlık Fonu’na devredildi.

THY Ve Halkbank Da Devredildi

Özelleştirme Yüksek Kurulunca, özelleştirme kapsam ve programında bulunan Türk Hava Yolları A.O.nun % 49,12 ve Türkiye Halkbankası A.Ş.nin % 51,11 oranındaki hisselerinin özelleştirme kapsam ve programından çıkartılarak gerekli izinlerin alınmasına müteakip Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 19.08.2016 tarih ve 6741 sayılı

Kanun uyarınca Türkiye Varlık Fonu’na devrine karar verildi.

Türk Telekom Da Türkiye Varlık Fonu’na Devredildi

Bakanlar Kurulu’nca, Türk Telekomünikasyon Anonim Şirketinin Hazine Müsteşarlığına ait %6,68 (B Grubu %4,999660429, D Grubu %1,680339571) oranındaki hisselerinin Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 19.08.2016 tarih ve 6741 sayılı Kanun uyarınca Türkiye Varlık Fonu’na devrine karar verildi.

Kap’a Bildirildi

Özelleştirme İdaresi Başkanlığının konu ile ilgili kararı KAP’a iletildi.

Türkiye Varlık Fonu A.Ş.’nin Yönetim Kurulu, Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi’ne göre Türkiye Varlık Fonu A.Ş. Yönetim Kurulu Üyeliklerine Yiğit Bulut, Kerem Alkin, Himmet Karadağ ve Oral Erdoğan atandı.

Daha önce Başbakanlıktan alınan bilgiye göre Varlık Fonu Genel Müdürlüğü’ne ve Yönetim Kurulu Başkanlığı’na Mehmet Bostan atanmıştı.

Söz konusu atamaların Başbakan Binali Yıldırım tarafından onaylandığı belirtildi.

Varlık Fonu’na Devredilenler

Bakanlar Kurulu kararıyla birçok kamu kuruluşu ve bazı firmalara ait hisseler Varlık Fonu’na devredildi. Devredilenler arasında Ziraat Bankası, BOTAŞ, PTT, TÜRKSAT, Eti Maden, ÇAYKUR ve Borsa İstanbul da var. Türk Hava Yollarının yüzde 49 ile Halkbank’ın yüzde 51 hissesi Varlık Fonu’na geçti.

Devredilen kamu kuruluşları arasında, Ziraat Bankası, BOTAŞ, Türkiye Petrolleri, TÜRKSAT, PTT, Borsa İstanbul ve Eti Maden ile ÇAYKUR’un genel müdürlükleri var.

Türkiye Varlık Fonu Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun

VARLIK FONUNA DEVREDİLEN KURUMLAR:

Ziraat Bankası, BOTAŞ, Türkiye Petrolleri, türksat, PTT, Borsa, İstanbul Eti Maden, ÇAYKUR, THY, Halkbank.

Türk Telekom’un Hazine’ye ait yüzde 6,68’lik kısmı da Türkiye Varlık Fonu’na geçti

Türk Hava Yolları ve Halkbank’ta Başbakanlık Özelleştirme İdaresi’nin sahip olduğu payların özelleştirme kapsam ve programından çıkartılarak Türkiye Varlık Fonu’na devredilecek.. Başbakanlık Özelleştirme İdaresi, THY’de yüzde 49.12; Halkbank’ta ise yüzde 51.11 hissedar konumunda bulunuyor

Kararın uygulanmasıyla ilgili ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye ve gerektiğinde uygulama esaslarına belirlemeye ise başbakan yetkili kılındı.

Ayrıca mülkiyeti hazineye ait Antalya, Aydın, İstanbul, Isparta, İzmir, Kayseri ve Muğla’da bulunan bazı taşınmazların tahsislerinin kaldırılarak Türkiye Varlık Fonuna devredilmesi kararlaştırıldı.

Söz konusu taşınmazlar devir ve tescil işlemleri tamamlanıncaya kadar maliye bakanlığı tarafından yönetilmeye devam edecek.

Öte yandan Bakanlar Kurulunca Savunma Sanayii Destekleme Fonu’na ait veya bu fonun tasarrufunda bulunan 3 milyar lira tutarındaki kaynağın en geç aktarım tarihini izleyen 3 ay içinde geri ödenmek kaydıyla Varlık Fonu’na aktarılması kararlaştırıldı.

Söz konusu karar da 5 Şubat itibarıyla yürürlüğe girdi.

Ekonomist Mahfi Eğilmez kişisel bloğunda Türkiye Varlık Fonu hakkında merak edilenleri şöyle sıralamıştı:

Varlık Fonu Nedir, Nasıl Çalışır?

Ulusal Varlık Fonları, çeşitli finansal varlıklara yatırım yaparak gelirini artırmayı hedefleyen, devletin sahipliği ve yönetimi altında çalışan fonlardır. Bu fonun geliri genellikle bütçe fazlalarından oluşur. Bir ülke eğer bütçe fazlası veriyorsa bu fazlayı 4 şekilde kullanabilir: (1) Harcamalarını artırır. (2) Mevcut vergi yükünü düşürür. (3) Borçlarını erken ödemeye tabi tutabilir. (4) Bir varlık fonu kurarak bütçe fazlalarını buraya aktarır ve bu fonla ulusal ya da yabancı bazı finansal varlıkları satın alıp gelirlerini artırmaya çalışarak gelecek kuşaklara refahı aktarma yoluna gidebilir.

Bu tür fon yönetimlerinde temel hareket noktası varlıkları risk ve getiri dengesini gözeterek kazanç amaçlı kullanmaktır. Bu işlemleri, bütçe kısıtlamaları ve parlamentonun sıkı denetimi altında yürütmek kolay değildir. Varlık fonu kuruluşunun bir nedeni de bu kısıtlamalardan kurtulmaktır.

Varlık Fonunun Amacı Nedir, Nerede Kurulur?

Bir varlık fonu kurulmasının genel olarak iki temel amacı vardır: (1) Ülke ekonomisinin, konjonktürel etkilerden kurtarılarak istikrarlı biçimde işlemesini sağlamak. (2) Gelecek kuşaklara refah aktarabilmek. Bu çerçeveden bakınca fonun varlıkları ve getirilerinin karşılaşacağı risklerden yüksek olması gereklidir.

Varlık fonlarının kuruluş yeri olarak iki farklı uygulama söz konusudur: (1) Varlık Fonları, Merkez Bankası nezdinde kurulabilmektedir. Merkez Bankaları, rezervlerini değerlendirirken benzer işlemler yaptıkları için belirli bir deneyime sahiptirler. Ayrıca Merkez Bankalarının bağımsız yapısı bu tür fonların yönetimini siyasal etkilerden uzak yürütebileceği izlenimi vermekte, dolayısıyla kamuoyu nezdinde güven yaratmaktadır. (2) Varlık Fonları, ayrı bir şirket ya da idare olarak kurulabilmektedir.

Varlık Fonunun Temel Dayanağı Nedir?

Bir varlık fonu kurulabilmesi için her şeyden önce bir varlık ya da kamu elinde oluşmuş bir gelir fazlalığı olması gerekir. Buna göre varlık fonları iki şekilde kurulabilmektedir: (1) Bir veya birden fazla emtiaya dayalı fonlar: Bunlar genellikle ihraç edilen emtianın gelirleri nedeniyle oluşan bütçe fazlalarından oluşur. Tipik örnekleri körfez ülkelerinin kurdukları fonlardır. Bu fonların çoğu ihraç edilen petrolden sağlanan gelirlerle oluşturulmuştur. Norveç’in kurduğu emeklilik fonu da benzer şekilde Kuzey Denizinden elde edilen petrol gelirlerinin yarattığı bütçe fazlasını gelecek kuşaklara aktarmayı amaçlamaktadır. (2) Bir emtiaya dayalı olmayan fonlar: Bunlar ya Dış ticaret fazlaları ile ya da emeklilik fonlarında biriken paralarla oluşturulmaktadır. Bu tür fonların tipik örnekleri Çin, Kore ve Hong Kong gibi ülkelerin kurdukları varlık fonlarıdır. ABD’nin her iki örneğe de giren birden fazla varlık fonu bulunmaktadır.

Varlık Fonu Nereye Yatırım Yapar?

Varlık fonları, ağırlıklı olarak, devlet tahvillerine, hisse senetlerine, yatırım fonlarına, çeşitli projelere geçici ya da kalıcı ortaklıklar yoluyla girip yatırım yaparlar. Bazı ülkeler varlık fonlarının yatırımlarıyla ilgili bazı kısıtlamalar ve standartlar getirmişlerdir. Örneğin birçok ülkede varlık fonları için S&P ve Fitch’in BBB – ve Moodys’in Baa3 kredi notları yatırım yapılabilir en düşük not olarak kabul edilmekte, bu notun altında kredi notu olan ülke tahvillerine yatırım yapılamamaktadır.

2006 yılında yaşanan subprime mortgage ve 2008 yılında yaşanan Lehman Brothers krizlerinin ardından ABD başta olmak üzere bu fonların bir bölümünün finansal sektör kuruluşlarını kurtarmakta kullanılması bunların uluslararası tartışma ve eleştirilerin hedefi haline gelmelerine neden olmuştur.

Türkiye Varlık Fonu’nun Temel Nitelikleri

Türkiye Varlık Fonu kurulmasına ilişkin yasanın genel gerekçesi ve başlıca maddelerindeki hükümlerden hareketle bu fonun niteliklerini ve amaçlarını özetleyebiliriz.

(1) Türkiye Varlık Fonu Yönetimi A.Ş. adı altında 50 milyon TL sermayeli bir anonim şirket kuruluyor. Başbakanlığa bağlı olarak çalışacak olan şirketin sermayesi, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından konulacak. Şirketin yönetim kurulu en az 5 kişiden oluşacak ve başkan ve üyeleriyle şirket genel müdürü Başbakan tarafından atanacak. Yönetim Kurulu başkan ve üyeleri ile genel müdürün; ekonomi, finans, hukuk, maliye ve bankacılık alanlarından en az birinde 5 yıldan az olmamak üzere tecrübe sahibi olmaları şartı aranıyor. Bu anonim şirket özel hukuk hükümlerine tabi olacak. Şirket Türkiye Varlık Fonu İçtüzüğünü hazırlayacak ve bu iç tüzüğün tescili ile Türkiye Varlık Fonu kurulacak. Ayrıca gerek görülmesi halinde Türkiye Varlık Fonuna bağlı alt fonlar kurulabilecek.

(2) Şirket tarafından Türkiye Varlık Fonu adına gerçekleştirilebilecek işlemler şöyle sıralanıyor: Yerli ve yabancı şirketlerin hisse senetleri, özelleştirme kapsam ve programına alınanlar dâhil olmak üzere Türkiye’de kurulan ihraççılara ait payların alınıp satılması. Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar hükümleri çerçevesinde alım satımı yapılabilen yabancı kamu, özel sektör ve kamu borçlanma araçları ve ihraççı paylarının alınıp satılması. Vadeli mevduat ve katılma hesabı işlemlerinin yapılması. Hazine taşınmazları ve mevduat sertifikaları, altın ve diğer kıymetli madenler ile bu madenlere dayalı olarak ihraç edilen sermaye piyasası araçlarının alım satım işlemlerinin yapılması. Fon katılma payları, repo ve ters repo işlemleri, kira sertifikaları, gayrimenkul sertifikaları, varantlar ve sertifikalar, Takasbank para piyasası işlemleri, türev araç işlemlerinin nakit teminatları ve primleri, özel tasarlanmış yabancı yatırım araçları ve ikraz iştirak senetleriyle ilgili işlemlerin yapılması. Ulusal yatırımlar ile uluslararası alanlarda diğer devletler ve/veya yabancı şirketler tarafından yapılacak yatırımlara iştirak ve bunlarla sınırlı olmamak üzere diğer yatırım araçları işlemlerine girilmesi.

(3) Türkiye Varlık Fonunun kaynakları şu şekilde sayılıyor: a) Özelleştirme Yüksek Kurulu tarafından; özelleştirme kapsam ve programında bulunan ve Türkiye Varlık Fonuna devrine karar verilen kuruluş ve varlıklar ile Özelleştirme Fonundan Türkiye Varlık Fonuna aktarılmasına karar verilen nakit fazlası. (b) Kamu kurum ve kuruluşlarının tasarrufu altında bulunan ihtiyaç fazlası gelir, kaynak ve varlıklardan; Bakanlar Kurulu tarafından Türkiye Varlık Fonuna aktarılmasına veya Şirket tarafından yönetilmesine karar verilenler. (c) Türkiye Varlık Fonu tarafından yurtiçi ve yurtdışı sermaye ve para piyasalarından ilgili mevzuat kapsamında yer alan izin ve onaylar aranmaksızın sağlanan finansman ve kaynaklar. (d) Para ve sermaye piyasaları dışında diğer yöntemlerle sağlanan finansman ve kaynaklar.

(4) Şirket, Şirket tarafından kurulacak diğer şirketler, Türkiye Varlık Fonu ve Türkiye Varlık Fonu bünyesinde kurulacak alt fonlar Sayıştay denetimine tabi olmayacak. Şirket ve fonlar bağımsız denetime tabi olacaklar. Türkiye Varlık Fonu bünyesinde kurulacak fonlar, Sermaye Piyasası Kanunu kapsamında bağımsız denetime tabi olacak.

(5) Şirket, varlık Fonu ve bu yasaya göre kurulan şirketler, alt fonlar gelir ve kurumlar vergisinden muaf tutuluyor, ayrıca yapacağı işlemlerin bir bölümü de KDV gibi vergilerden istisna ediliyor.

Bütün bu gelişmeler ışığında özellikle ilimizin ana geçim kaynaklarından biri olan Çay üretimini ve üreticilerini yakından ilgilendiren ÇAYKUR’un Varlık Fonu’na devir edilmesi sonrasında nasıl bir gelişme yaşanacağı ise merak konusu.

Etiketler:
Share
729 Kez Görüntülendi.
#

SENDE YORUM YAZ

5+10 = ?